Warszawska Praga

Wyświetlenia: 991
1 0
Czas czytania3 min, 48 s

Dla mnie – przewodnika po Warszawie i bliższych i dalszych wokół miasta okolicach, to dzień ważny, jeden z najważniejszych…

W dniu dzisiejszym, 10 lutego, mija kolejna, 375 (trzysta siedemdziesiąta piąta), rocznica nadania przez Króla Władysława IV Wazę praw miejskich Pradze, leżącej na prawym brzegu Wisły.

Portret Króla Władysława IV Wazy – Peter Paul Rubens

Zanim to jednak nastąpiło, najpierw kilka słów wprowadzenia, słów nie moich, słów Andrzeja Sołtana…

Andrzej Sołtan – (historyk, varsavianista, muzealnik) 

Mój „guru” – mój przewodnik po „drogach i ścieżkach”, po meandrach historii Warszawy. On tak pisał o Pradze w książce „WARSZAWSKIEJ PRAGI DZIEJE DAWNE I NOWSZE” w rozdziale…

PRAGA W CIĄGU WIEKÓW

„Jest to siedlisko łez! Wszystkie nieszczęścia Narodu gromadzą się w tem miejscu: nie ma wojny któraby tu nie zadała rany, nie ma wypad­ ku któryby na tutejszych błoniach nie pozostawił pamiątki po sobie. Dzieje ludzkości smutny zwiastuję obraz pod niebem Pragi: na jej rów­ ninach spoczywają i człowiek wolny broniący swej ziemi, i niewolnik walczący na rozkaz swego pana. 

Tak w 1835 roku pisał – nie bez racji – pierwszy dziejopis Pragi, emigrant popowstaniowy w Paryżu, Jędrzej Słowaczyński. Nim jednak stała się owym „siedliskiem łez”, miała za sobą Praga stulecia niczym nie zakłóconego rozwoju, będącego rezul­tatem trudu zamieszkujących ją pokoleń, jak i sprzyjających okolicz­ności dziejowych.”

Andrzej Sołtan

…dalej czytamy, że…

„Wspomniana w źródłach w 1432 roku, ale istniejąca bez wątpienia już wcześniej, należała ona do kilkunastu wsi szlacheckich i książę­cych egzystujących na obszarze dzisiejszej prawobrzeżnej Warszawy w okresie późnego średniowiecza. W spokojne bytowanie tych osad większe ożywienie wzniosła dopiero 2 połowa XVI wieku. Wyznacze­nie Warszawy na miejsce odbywania sejmów Rzeczypospolitej Obojga Narodów oraz związana z tym, budowa stałego mostu przez Wisłę sprawiły, że okolice Pragi stały się widownią doniosłych wydarzeń poli­tycznych. W listopadzie 1572 roku, pod Grochowem, doszło do zjazdu senatorów i posłów mazowieckich zwołanego podczas walk o władzę po bezpotomnej śmierci króla Zygmunta Augusta, zaś w kwietniu roku następnego – na polach Kamiona – przeprowadzono pierwszą wolną elekcję, która na tron polski wyniosła Henryka Walezego. Zdarzenia te zwróciły uwagę na atrakcyjność terenów położonych w bezpośred­nim sąsiedztwie Warszawy, u zbiegu ważnych traktów handlowych i komunikacyjnych.”

Andrzej Sołtan

Takie były polityczne ale nie tylko takie początki Pragi…

„Tym, który najwcześniej docenił korzystne usytuowanie Pragi był biskup kamieniecki Marcin Białobrzeski. Informując w 1583 roku Stolicę Apostolską o nabyciu części gruntów praskich uzasadniał ów zakup walorami rezydencjonalnymi tego miejsca w perspektywie spodziewanych, na prawym brzegu Wisły, kolejnych zjazdów szla­ checkich. Za przykładem biskupa poszła rychło zamożna szlachta i magnateria związana z dworem królewskim. Szczególną inicjatywą na tym polu odznaczył się marszałek nadworny koronny Adam Kazanowski, skupiając w swoim ręku w latach 1637-1647 znaczne grunty nie tylko na Pradze, ale i w pobliskim Golędzinowie.” 

Andrzej Sołtan

„Parcelacja terenów praskich doprowadziła do podziału Pragi na Biskupią i Magnacką, nie przeszkodziła jednak w dalszym jej rozwoju. Właściciele obu części, każdy z osobna i na swój sposób, dbali o nale­ żące do nich włości. Z inicjatywy Kazanowskiego powstały na Pradze Magnackiej różne obiekty o charakterze gospodarczym – spichlerze, słodownia, browar, cegielnie, żupa solna. Biskupom kamienieckim zawdzięczała Praga Biskupia wyjednanie u króla Władysława IV praw miejskich oraz wzniesiony w latach 30. XVII wieku kościół i klasztor Bernardynów. Ufundowana przy kościele w 1642 roku, z dotacji ro­ dziny królewskiej, kaplica wzorowana na Santa Casa w Loreto, ze znaj­ dującym się w niej słynącym łaskami wizerunkiem Matki Boskiej, stała się rychło celem licznych pielgrzymek z bliższych i dalszych okolic. O znaczeniu jakie to miało dla powstającego miasteczka świadczy umieszczenie Domku Loretańskiego na jego pieczęci miejskiej. Wraz z klasztorem i siedzibą magistratu praskiego usytuowany był on przy głównej arterii Pragi Biskupiej, którą stanowiła istniejąca do dziś ulica Ratuszowa.”

Andrzej Sołtan

Nastąpił wreszcie rok 1648 a w nim…

Król Władysław IV Waza postanowił i nadał (na prawie magdeburskim) przywilej lokacyjny osadzie  właśnie  10 lutego – nie kre­ował on…

„tworu całkowicie nowego, a jedynie potwierdzał formalnie jej kształtującą się od pewnego czasu miejskość. Miała bowiem Praga Biskupia już przedtem zaczątki samorządu, rozwiniętą sieć ulic i sto­ sunkowo zwartą zabudowę. Podobnym procesom urbanizacyjnym podlegały sąsiadujące z nią Golędzinów i Kamion. Na gruntach tego ostatniego tamtejszy proboszcz Stanisław Skarszewski założył mia­steczko nazwane od jego nazwiska Skarszewem, co z czasem zamie­niono na Skaryszew. Szybki rozrost jurydyki skaryszewskiej sprawił, że status miejski uzyskała ona wcześniej od Pragi, bo w roku 1641. Pomyślnie rozwijające się prawobrzeżne osady tworzyły łącznie znaczne skupisko osadnicze, które Adam Jarzębski, autor przewodni­ ka po mieście wydanego w 1643 roku, przyrównywał nawet – niewąt­pliwie na wyrost – do drugiej Warszawy.”

Andrzej Sołtan

Praga – jako samodzielne miasto – istniała do 1791 roku, ale to już temat na inną opowieść.

61 thoughts on “Warszawska Praga”

  7. Amazing! This blog looks just like my old one! It’s on a completely different
    subject but it has pretty much the same layout and design. Outstanding choice of colors!

    Odpowiedz

  12. Wow, that’s what I was searching for, what a stuff! existing here at this webpage, thanks admin of this site.

    Odpowiedz

  23. After I initially left a comment I appear to have clicked on the -Notify me when new comments are added- checkbox and now each time a comment is added I recieve 4 emails with the same comment. Is there an easy method you are able to remove me from that service? Thank you!

    Odpowiedz

  24. After I originally commented I appear to have clicked the -Notify me when new comments are added- checkbox and now each time a comment is added I receive 4 emails with the same comment. There has to be a means you are able to remove me from that service? Thanks a lot!

    Odpowiedz

  25. When I originally left a comment I seem to have clicked the -Notify me when new comments are added- checkbox and now whenever a comment is added I receive 4 emails with the exact same comment. Is there an easy method you are able to remove me from that service? Appreciate it!

    Odpowiedz

  26. When I originally commented I appear to have clicked the -Notify me when new comments are added- checkbox and from now on each time a comment is added I get four emails with the same comment. Perhaps there is a way you can remove me from that service? Many thanks!

    Odpowiedz

  27. After I originally commented I seem to have clicked the -Notify me when new comments are added- checkbox and from now on each time a comment is added I receive 4 emails with the same comment. There has to be a way you are able to remove me from that service? Thanks a lot!

    Odpowiedz

  28. After I originally left a comment I appear to have clicked the -Notify me when new comments are added- checkbox and from now on each time a comment is added I get four emails with the exact same comment. There has to be a way you can remove me from that service? Kudos!

    Odpowiedz

  29. When I originally commented I seem to have clicked the -Notify me when new comments are added- checkbox and from now on each time a comment is added I receive 4 emails with the same comment. Perhaps there is a way you can remove me from that service? Thanks a lot!

    Odpowiedz

  33. This is the perfect webpage for anyone who hopes to understand this topic. You realize so much its almost tough to argue with you (not that I actually would want to…HaHa). You certainly put a new spin on a topic which has been written about for many years. Great stuff, just excellent!

    Odpowiedz

  34. Spot on with this write-up, I absolutely believe that this site needs far more attention. I’ll probably be returning to read through more, thanks for the advice!

    Odpowiedz

  35. After looking at a number of the blog articles on your web site, I truly appreciate your way of blogging. I bookmarked it to my bookmark website list and will be checking back soon. Please check out my web site as well and tell me your opinion.

    Odpowiedz

  36. Undeniably imagine that which you stated. Your favorite justification seemed to be at the net the
    easiest thing to consider of. I say to you, I certainly get annoyed whilst other people consider concerns that they plainly do not know about.
    You managed to hit the nail upon the top and also defined out the entire
    thing with no need side effect , folks could take
    a signal. Will likely be again to get more. Thanks

    Odpowiedz

  38. For the reason that the admin of this website is working, no hesitation very shortly it will be famous, due to its feature contents.

    Odpowiedz

  40. I love your blog.. very nice colors & theme. Did you create this website yourself or did you hire someone to do it for you? Plz reply as I’m looking to create my own blog and would like to know where u got this from. thanks a lot

    Odpowiedz

  41. Very great post. I simply stumbled upon your blog and wished to say that I have truly enjoyed browsing your blog posts. In any case I will be subscribing on your feed and I hope you write once more very soon!

    Odpowiedz

  42. When I originally left a comment I seem to have clicked the -Notify me when new
    comments are added- checkbox and now every time a comment is added I receive four emails with the same comment.
    There has to be an easy method you are able to remove me from that service?

    Thanks a lot!

    Odpowiedz

  43. Hey there are using WordPress for your blog platform? I’m new to the blog world but I’m trying to get started and set up my own. Do you require any html coding expertise to make your own blog? Any help would be greatly appreciated!

    Odpowiedz

  44. Thanks for your personal marvelous posting! I truly enjoyed reading it, you might be a great author. I will make sure to bookmark your blog and definitely will come back someday. I want to encourage yourself to continue your great job, have a nice holiday weekend!

    Odpowiedz

  45. Spot on with this write-up, I seriously think this web site needs much more attention. I’ll probably be back again to read through more, thanks for the information!

    Odpowiedz

  47. Hey I know this is off topic but I was wondering if you knew of any widgets I could add to my blog that automatically tweet my newest twitter updates. I’ve been looking for a plug-in like this for quite some time and was hoping maybe you would have some experience with something like this. Please let me know if you run into anything. I truly enjoy reading your blog and I look forward to your new updates.

    Odpowiedz

  54. **herpafend official**

    Herpafend is a natural wellness formula developed for individuals experiencing symptoms related to the herpes simplex virus. It is designed to help reduce the intensity and frequency of flare-ups while supporting the bodys immune defenses.

    Odpowiedz

  55. Ϝirst of all I want tο say excellent blog!
    I had a quick questiоn which I’d like to ask if you don’t mind.
    I was curiouѕ to know how you center yourself and clear y᧐ur head prior to writing.

    I’ve had difficulty clearing my thoughts in gеtting my
    thoughts out. I truⅼy ⅾo enjoy writing however it just sｅems ⅼike the first 10 to 15
    minutes are generally lost simply just trying to fіgure out how to begin. Any ideas or tips?
    Many thanks!

    my site; digital banking

    Odpowiedz

  57. Thank you for your sharing. I am worried that I lack creative ideas. It is your article that makes me full of hope. Thank you. But, I have a question, can you help me?

    Odpowiedz

  58. Hi to every one, the contents present at this web page are truly remarkable for people experience, well, keep up the good work fellows.

    Odpowiedz

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *